Beeld: Golfsupport.nl
Banen & Clubs

Alles over fairways

Beeld: Golfsupport.nl
Een fairway is 'een smalle reep gemaaid gras, als afscheiding tussen twee groepen golfers die in de rough hun ballen zoeken'. Zo zou je het kunnen zien maar er is nog wel meer te vertellen over de fairway.

Wat is een fairway?

In het Van Dale Golfsportwoordenboek wordt 'fairway' als volgt omschreven: 'De door rough en/of hindernissen ingesloten, gemaaide grasbaan tussen afslag en green; een smalle (Engels: ‘tight’) fairway met aan weerszijden een zware rough is voor de meeste spelers niet gemakkelijk.' 

Een toevoeging in het woordenboek: 'Een grappig bedoelde omschrijving van de fairway is: een smalle reep gemaaid gras, als afscheiding tussen twee groepen golfers die in de rough hun ballen zoeken.'

Simpel gezegd is de fairway de weg van de tee naar de green. Wie op de fairway slaat, wordt beloond met een relatief makkelijke vervolgslag want rondom de fairway is van alles waar je de bal liever niet in terugvindt: semirough, rough, bos, heide, bunkers, waterhindernissen.

Voordat vroege Schotse golfers het woord fairway gebruikten, spraken ze van de 'fair green' als ze het over het deel tussen tee en green hadden. Het woord fairway is vermoedelijk overgenomen van vissers; op zee betekende het woord fairway een veilige vaargeul.

Wanneer begint een fairway?

De fairway begint in het algemeen 50 tot 80 meter na de gele of rode tee. Tussen tee en fairway ligt vaak hoger gras of water of een zandverstuiving. Het wordt niet eerlijk geacht als spelers van de gele tee meer dan 80 meter 'carry' moeten slaan om de fairway te bereiken. Op par-3-holes is er vaak helemaal geen fairway; dan is er alleen een green en tee of een voorgreen, green en tee. 

Hoe kort is een fairway?

Op de fairway is het gras kort gemaaid (op ongeveer 1,5 tot 3 centimeter hoogte) maar niet zo kort als op de green. Op sommige banen worden de fairways heel kort gemaaid en op sommige banen worden de fairways in droge zomers keihard.

Heb je moeite met slagen van harde en kort gemaaide fairways? Bekijk dan de video hieronder.

Hoe breed is een fairway?

Op de ene baan zijn de fairways breder dan op de andere. In het algemeen zijn ze tussen de 25 en 40 meter breed. Het komt vaak voor dat een fairway op de landingsgebieden voor gemiddelde golfers heel breed is (30 tot 50 meter) maar dat de fairway smaller wordt op de plekken die longhitters kunnen bereiken.

In de aanloop naar tourwedstrijden worden de fairways vaak smaller gemaakt. Een baan als Le Golf National, gastheer van het Frans Open en de Ryder Cup van 2018, heeft altijd smalle fairways. Het US Open is in het algemeen berucht om course setups met smalle fairways. Op Oakmont CC in 2016 waren de fairways tussen de 26 en 30 meter maar op Merion GC in 2013 waren ze 23 meter breed. 

Wat is een fairway in regulation?

Als de afslag op een par-4 of -5 op de fairway eindigt, dan sla je een fairway in regulation. 'Fairway hits' of 'fairways in regulation' is een statistiek die helpt om je spel te analyseren zodat je weet aan welke spelonderdelen je moet werken.

Wil je ook statistieken zoals 'FIR' bijhouden (zie hieronder enkele grafieken), meld je dan gratis aan bij De Golf Academie van de NGF en PGA Holland.

Wat is een split fairway?

Dat is een fairway die in de lengte door tweeën wordt gedeeld, bijvoorbeeld door een beekje. Er is dan links en rechts van de beek een fairway die naar dezelfde green leidt; de keuze is aan de speler. 'To split the fairway' is weer wat anders: dat wil zeggen dat je vanaf de tee een bal midden op de fairway slaat. Er wordt ook wel eens gesproken over een 'alternate fairway'; dan is er sprake van een hoofdweg naar de green maar ook een 'alternatieve' fairway.

Wat is een dubbele fairway?

Het kan voorkomen dat er geen scheiding is tussen de fairways van twee holes die naast elkaar liggen, de twee fairways gaan in elkaar over.

Afstanden op de fairway

Vaak staan de afstanden naar de green in kleine cijfers op de putdeksels van sproeiers. Of er staan paaltjes naast de fairway die aangeven dat het nog 200, 150 of 100 meter naar de green is. In Nederland wordt meestal de afstand naar het midden van de green aangegeven, in veel andere landen gaat het om de afstand naar de voorkant van de green. Op de scorekaart van een baan vind je vrijwel altijd informatie over afstandsmarkeringen op en naast de fairway. 

Wat is een fairwaywood?

Een fairwayhout is ontwikkeld voor lange slagen vanaf de fairway of vanaf de tee. Goede spelers kunnen ook driver vanaf de fairway slaan ('driver off the deck'). 

Regels op de fairway

Iedereen kent het begrip fairway, toch staat het woord niet bij de definities in het regelboekje. Het begrip fairway wordt wel genoemd in de beschrijving van een closely mown area: 'Kort gemaaid gedeelte betekent elk deel van de baan, met inbegrip van paden door de rough, gemaaid op fairwayhoogte of lager.' 

De regels reppen niet over fairways maar wel over 'door de baan' (through the green'). Dat is alles behalve de afslagplaats en de green van de hole die wordt gespeeld en alle hindernissen op de baan. Door de baan betekent dus ongeveer alle fairways en rough. In de winter mag je op de meeste golfbanen plaatsen op de kort gemaaide delen van de baan. 

Beeld: Koen Suyk
Beeld: Koen Suyk

Gele fairways in plaats van groene

Klimaatverandering zorgt ervoor dat het steeds droger wordt in Nederland en het is dus geen wonder dat het gras op veel golfbanen dor wordt en geel kleurt. Maar er is ook iets anders aan de hand. Steeds meer golfbanen stoppen met het sproeien van de fairways - of ze beregenen de fairways minimaal. Vandaar dat je nu op steeds meer golfbanen geelbruine fairways ziet. 

Dat is de toekomst: dat steeds meer golfbanen de fairways met de seizoenen laten meekleuren. Zodra er weer wat regen valt worden de golfbanen snel groen, maar in droge tijden zullen de fairways en de rough geel zijn. Zoals hoofdgreenkeeper Herbert van Hout van de Helmondse Golfclub Overbrug het twee jaar geleden al samenvatte: 'We moeten af van het idee dat gras groen is. Als het nat is, is het groen; als het droog is, is het geel.'

Het is een beleid dat buitenlandse linksbanen al heel lang hebben - dat fairways niet gesproeid worden en de greens en tees minimaal - en het wordt nu overgenomen door steeds meer andere banen. Daar zijn verschillende redenen voor.

  • Er wordt bespaard op water. Op de meeste banen mag nu nog veel gesproeid worden, maar het waterverbruik zal in de toekomst aan banden gelegd worden.
  • Er wordt bespaard op elektriciteit die nodig is voor de beregeningsinstallatie.
  • De fairways hoeven in minder droge periodes minder vaak gemaaid te worden, wat veel brandstof en kosten bespaart.
  • Er mogen nauwelijks nog pesticiden gebruikt worden op golfbanen. Dat vraagt om een andere manier van onderhoud waarbij problemen worden voorkomen in plaats van bestreden. Onderdeel van dit duurzame beheer is om de fairways niet of minimaal te beregenen, want straatgras - een niet gewenste grassoort die vanzelf opduikt op fairways en greens en ziektegevoelig is - gedijt niet goed bij droogte. De ingezaaide, gewenste grassoorten overleven wel. 
  • Bij droogte moeten graswortels op zoek naar water en dat is alleen dieper in de grond te vinden. Gras met langere wortels is gezonder en kan beter tegen ziektes.
  • De engerlingenschade op golfbanen neemt af. (Engerlingen zelf vreten de ondergrondse delen van de grasplant aan en de beesten die op engerlingen jagen zorgen voor veel extra schade.)

Andere techniek en tactiek

Dat golfbanen meekleuren met de seizoenen, betekent niet dat de kwaliteit minder is. Ze zien er alleen anders uit: minder sappig gazongroen, meer gezond groen. De greens worden wel beregend maar niet meer dan noodzakelijk. Er ontstaan daardoor 50 tinten groen ...

De baan is wel tijdelijk harder en droger, speelt tijdelijk fast and firm, en dat vereist aanpassingen in course management. Aan de ene kant win je aan afstand omdat de bal verder rolt, aan de andere kant is een slag van een harde en droge fairway voor veel golfers een moeilijke opgave.

Lees meer over
Banen Duurzaamheid