ijzer
Hybride of ijzer?
Beeld: Callaway Golf

Hybride of ijzer?

31 juli 2018 Redactie GOLF.NL
Heb jij moeite met het slaan van een lang ijzer van de fairway? Wanneer is het tijd om een hybride in je tas te stoppen? GOLF.NL geeft een aantal aandachtspunten als je denkt aan vervanging van je lange ijzers.

'Als je in een storm op de golfbaan staat, en bang bent voor de bliksem, houd dan een ijzer-1 in de lucht. Zelfs God kan geen ijzer-1 raken.' 

Misschien heb je deze quote weleens gehoord. Hij is van Lee Trevino, die eigenlijk zegt dat je je niet hoeft te schamen omdat iedereen - zelfs God - worstelt met de lange ijzers. 

Gelukkig zijn er hybrides, maar wanneer is deze club een optie en kan je de lage ijzers in je tas vervangen? Hieronder een aantal aandachtspunten voor de overstap van ijzer naar hybride.

Wees eerlijk

Stel jezelf om te beginnen de vraag met welk lang ijzer je eenvoudig afstand kunt maken. Krijg je de bal met een ijzer-5 nog makkelijk de lucht in? En stopt de bal redelijk snel op de green met een lang ijzer? Als het antwoord ja is dan is dit stukje niet voor jou en mag je trots op jezelf zijn. Als de 6 de 'langste' ijzer in je tas is, wordt het tijd om te kijken naar een (of meer) hybride(s).

Veelzijdig

Er zijn makkelijkere en meer veelzijdige clubs die je in je tas kan doen in plaats van een ijzer-3, 4 of 5. Het is algemeen bekend dat hybrides makkelijker van het gras te slaan zijn dan lange ijzers. De lofts van de lage ijzers zijn door de jaren heen flink omlaag gegaan. Zo heeft de gemiddelde ijzer-5 tegenwoordig een loft van 21 graden, een hellingshoek die nog niet zo heel lang geleden bij een ijzer-3 hoorde. Het heeft de hybride, die je ook makkelijker uit de rough kunt slaan en prima kunt gebruiken van de tee, alleen maar aantrekkelijker gemaakt voor gemiddelde golfer. 

Niet altijd 14 clubs

Bij het samenstellen van je tas is het belangrijk dat je ervoor zorgt dat je geen clubs hebt waarmee je dezelfde afstand slaat. Dat is niet alleen goed voor je portemonnee (en je rug als je je tas draagt), maar ook voor je spel. Veel spelers hebben niet voldoende swingsnelheid om met elke club een andere afstand te slaan en dat gaat vooral op voor de langere clubs in je tas. Heb jij 13 clubs (exclusief putter) waarmee jij in mooie stappen van +/- 12 meter van lob-wedge naar driver gaat? Sla jij echt constant tien meter verder met je ijzer-5 dan met een ijzer-6? Gebruik de onderstaande video-oefening uit Stap 1 van het 9-stappenplan van De Golf Academie om een afstandstabel van je golftas op te maken: 

Op De Golf Academie kan je alle afstanden van je clubs invoeren en tal van andere video-instructies bekijken. Maak een gratis account aan. Als je al een account hebt kan je direct inloggen.

Snelheid + 'angle of attack'

Het is al heel vaak gezegd in instructies: als je een lang ijzer goed wilt raken heb je een neerwaartse invalshoek nodig waarbij je eerst de bal raakt en dan pas de grond. Gecombineerd met een aardige swingsnelheid is dit het recept voor een goed geslagen lang ijzer. Maak het jezelf niet te moeilijk en kies voor een hybride als je hier moeite mee hebt. 

N.B.: Tourspelers als Joost Luiten komen met een ijzer-5 ongeveer 4 graden neerwaarts in op de bal. Deze 'angle of attack' kan je controleren op een launchmonitor (Trackman, ForeSight, Flightscope). 

Roll and bulge

Een voordeel van een hybride is dat deze net als een driver of fariwaywood 'roll and bulge' heeft, oftewel een clubblad dat niet helemaal recht maar licht gebold is. Zo zul je zien dat als je de bal op de teen raakt, deze meer op rechts vertrekt en door het zogenaamde 'gear effect' terug naar het doel komt. Hoe dat werkt? De bolling van het clubblad zorgt ervoor dat de bal bij het raakmoment naar het zwaartepunt (de sweetspot in het midden van het clubblad) wil. Dit zorgt voor een 'draw spin' (van rechts naar links) op de bal. Het werkt ook andersom. Zo zal een bal die je op de hiel raakt met een gesloten clubblad naar links vertrekken en dankzij het gear effect met een slice (vaak te veel) terugkomen naar rechts. Deze vorm van vergevingsgezindheid zit ook op een hybride, dus maak daar gebruik van!

Tussen ijzer en fairwaywood

Een hybride heeft het DNA van een ijzer én een fairwaywood. Het clubblad en clubhoofd is iets groter dan dat van een ijzer maar niet zo groot als dat van een fairwaywood. Op de tour zie je (steeds meer) spelers die een driving-iron in de tas hebben. Zij hebben wel de swingsnelheid en de swing om steil/neerwaarts op de bal in te komen. 

Als je een fan bent van fairwaywoods, dan is een houten-5, houten-7 of houten-9 zeker geen slecht idee. Het grotere clubhoofd zorgt ervoor dat het zwaartepunt nog verder achterin het clubhoofd kan worden geplaatst en dat zorgt ervoor dat je de bal makkelijker hoog kunt lanceren. Bedenkt wel dat de shaft van een fairwaywood langer is (de shaft van een houten-5 is twee inch langer dan een hybride-3). Dat zorgt voor meer afstand maar maakt het ook moeilijker om de bal constant goed te raken en je afstanden goed te controleren.

De houten-5 is ook bezig aan wederopbloei op de tour omdat het grote clubhoofd (met het zwaartepunt achter in de club) voor nog meer hoogte zorgt en de bal met meer spin snel kan stoppen op de green, van bijvoorbeeld een par-5 die in twee gehaald kan worden. 

IJzer-5 ≠ Hybride-5

Let op: als je je ijzer-5 vervangt voor een hybride wil dat niet zeggen dat je per definitie een hybride-5 nodig hebt. Zo kan je swing veranderen en is je balvlucht met een hybride heel anders dan met een ijzer. Nogmaals: je wilt voorkomen dat je met twee clubs dezelfde afstand slaat, dus zorg dat je je afstanden in kaart brengt, bepaal waar de eventuele 'gaten' in afstand zitten en met welke club je die kan opvullen. 

De onderstaande tabel is een goed startpunt als je de lofts van je hybride gaat bepalen:

Hybride loft  IJzer equivalent 
14-16 1
17-19 2
19-21 3
22-23 4
24-27 5
29-32 6
32+ 7+