Breaking 100 met Roy

Roy krijgt last van backswing-yips: 'Help, ik bevries in de take-away'

Van handicap 54 naar misschien ooit een single handicap. Roy Heethaar is inmiddels geen beginner meer en jaagt voor zijn blog een nieuw doel na in 2026: breaking 100. Zijn eerste officiƫle 18 holesronde van het jaar wordt verstoord door een wedstrijd en een nieuw euvel: de backswing-yips. "Hoe kun je zo verslingerd zijn aan iets wat je ook zoveel frustraties bezorgt?"

Ik ben nog aan het nagenieten van de Masters. Vier dagen lang topvermaak, met golf op het allerhoogste niveau. Jaloersmakend, de wereldballen die geslagen worden onder druk. Maar als er één ding is dat ik uit het arsenaal van al die toppers zou mogen pikken, dan is het de koelbloedigheid van Scottie Scheffler, die met een bogeyvrij weekend nog akelig dicht bij zijn derde groene jasje kwam.

De onverstoorbaarheid van de nummer 1 van de wereld zou mij namelijk van een hoop (mentale) problemen verlossen in de baan. Bizar hoe cool and collected hij blijft onder werkelijk elke situatie (ook na een wereldbal), terwijl ik soms al blokkeer voordat ik überhaupt een bal heb geslagen.

Ik golf te veel vanuit mijn bovenkamer

Ik wéét dat ik het kan. En ik heb al bewezen dat ik een soepele en zuivere swing in me heb. Op de drivingrange, maar ook in de baan. Hoe kan het dan dat het hele zootje dit voorjaar zomaar weer in elkaar is gelazerd?

Nieuw euvel

Omdat ik veel te veel vanuit mijn bovenkamer golf. Dat is waarom. En inmiddels heeft dat zich vertaald in een nieuw euvel - iets waar elke golfer bang voor is: de yips. In mijn geval de backswing-yips, waarover straks meer.

Na een prachtig maar prestatief bedroevend buitenlands golfavontuur lapte golfpro Loed Jordaan me onlangs weer op in een les van nog geen halfuur. Het juiste fundament werd hersteld voor mijn golfswing. Van binnen naar buiten, in plaats van steeds maar weer over de top. Ik begon het goede gevoel terug te krijgen.

Eerste 18 holes van 2026

Met goede moed reis ik op de eerste zaterdag van april dan ook af naar De Scherpenbergh in het Gelderse Lieren, voor mijn eerste officiële 18 holesronde van 2026. Volgens collega Stef is dit ‘een van de makkelijkste banen van Nederland’. Dus kom maar op. Doorpakken en meteen knallen nu!

Roy en Jesper op golfbaan Scherpenbergh

Met die spirit arriveer ik samen met mijn broertje Jesper op de eerste tee (hole 10 in dit geval. We eindigen straks op hole 9 – althans, dat is de bedoeling).

Na een matige drive (ik sla de bal tegen de takken van de eerste de beste boom die de fairway bewaakt) en een getopt ijzer, is het echter alweer gedaan met het goede gevoel.

Aandachtspunten

Als ik vervolgens nog 135 meter over heb naar de vlag, zucht ik eens diep. Ik pak mijn ijzer-7 en denk aan de aandachtspunten waar Loed me op heeft gewezen: achterste been niet strekken en denk aan topspin in tennis. Zoefff - en nu is het contact wél perfect! De bal haalt net niet de green, maar mijn bunkershot is vervolgens uitstekend. De bal landt op iets meer dan een meter van de hole.

Een gouden kans op een up & down vanuit het zand (en een eerste vinkje op mijn zelfbedachte challengekaart), maar na een afschuwelijke drie-putt moet ik helaas een 9 noteren op deze par 5.

Roy op hole 18 Scherpenbergh

Backswing-yips

Het is exemplarisch voor deze ronde. Ik wissel sterke slagen af met beroerde. Van controle is geen sprake. En dat komt dus ook door een nieuwe kwaal die er langzaamaan is ingeslopen: de backswing-yips.

Wat is er precies aan de hand? Nou, omdat ik voorheen de neiging had de club op te tillen in de take-away, ben ik er tegenwoordig extra alert op dat ik het clubhoofd naar achteren sleep. Maar in dat proces word ik gehinderd door de onregelmatigheid van de ondergrond, vooral in de taaie rough. En die verstoring zorgt voor een volledige blokkade in mijn systeem. Ik bevries als het ware in de take-away, het voelt alsof ik vastgeplakt zit aan de grond en niet in beweging kán komen.

Na wat rondgoogelen kom ik erachter dat dit precies overeenkomt met de omschrijving van backswing-yips: blokkades in het begin van je swing, vaak veroorzaakt door spanning en angst. Ik blijk niet de enige. Zelfs topspelers hebben ermee geworsteld. Bijvoorbeeld meervoudig winnaar op de DP World Tour en voormalig Ryder Cupper Robert Karlsson, zo is te lezen in dit artikel van The Guardian.

Hoe kom ik ervan af?

Na drie maanden kwam hij ervan af door zijn hele pre-shotroutine af te breken en opnieuw op te bouwen. Met die wetenschap in gedachten besluit ik een aantal dagen later een nieuwe afspraak te maken bij Loed, mijn gewaardeerde ‘golftherapeut’, die mijn eerdere kwaaltjes ook vaak adequaat wist weg te nemen.

en accepteer marketing cookies om deze video te kunnen bekijken.


De jonge golfpro heeft een kinderlijk eenvoudige, maar ogenschijnlijk doeltreffende oplossing voor ogen (zie hierboven). “Beweeg de club eerst een klein stukje naar voren, om hem vanuit die flow meteen terug te laten gaan in de backswing. Zo voorkom je dat je ‘bevriest’, omdat de beweging al in gang is gezet.”

Het klinkt logisch en het haalt inderdaad de gevreesde ‘freeze’ eruit, maar vervolgens raak ik geen bal meer fatsoenlijk. “Dat is het probleem verschuiven!”, roep ik. Loed moet lachen, maar probeert me vooral op te beuren. Hij laat beelden zien van mijn oefenswing:

en accepteer marketing cookies om deze video te kunnen bekijken.


“Subliem bijna, telkens weer”, zegt hij zelfs. “Maar dan ligt het balletje er, en dan is je swing ineens heel anders. Dan ga je weer voor de bal langs snijden, over de top.”

Hij kijkt me aan alsof hij er zelf ook niets van begrijpt. Maar dan zegt hij iets waar ik me maar aan vast moet klampen: “Maak je niet druk, je hebt het in je. Uren maken, that’s it. En dan gaat het je weer lukken. Vertrouw daarop.”

en accepteer marketing cookies om deze video te kunnen bekijken.


Het zit er dus in. Maar het komt er niet uit.

Tweede negen gaat in rook op

En dat nekt mij tevens in mijn eerste qualifying ronde van 2026, die we halverwege zelfs moeten staken. Na de doorgang in 57 slagen (18 Stablefordpunten), komen we na 2 uur en een kwartier aan op hole 1.

“Doen jullie ook mee aan de wedstrijd?”, vraagt een serieuze man van middelbare leeftijd. “Eh, nee, wij komen net door van hole 18 voor de tweede negen”, reageer ik verbaasd. “Dan zijn jullie te laat! De wedstrijd is al lang en breed begonnen. Pech gehad.”

2 uur en een kwartier met een tweebal? Een halfuur te langzaam; daar heb je weer zo'n nieuwe golfer!

We zijn met stomheid geslagen en druipen gedesillusioneerd af. “Breaking 100, mijn grote doel voor 2026, is in elk geval al gelukt vandaag”, knipoog ik naar mijn broertje.

Als we bij het clubhuis zijn, krijgen we keurig ons geld terug voor de niet-gespeelde tweede negen. Maar ze hadden ons vooraf toch wel even kunnen melden dat we voor een bepaalde tijd bij hole 1 moesten zijn?

Onverbiddelijke collega

Collega Gerard Louter, gepokt en gemazeld in het wereldje, is echter onverbiddelijk als ik deze situatie schets tijdens een vergadering. “2 uur en een kwartier met een tweebal? Een halfuur te langzaam; daar heb je weer zo’n nieuwe golfer!”, klinkt het vol sarcasme.

Ook dat nog. En tóch ben ik, ondanks alles, volledig in de ban van deze sport. Over voer voor psychologen gesproken… Hoe kun je zo verslingerd zijn aan iets wat je tegelijkertijd zoveel frustraties bezorgt?

Wellicht is het beter dat ik het allemaal wat meer loslaat. Weg met het gepeins en al dat analyseren. Dat lijkt me een kraakheldere analyse. En precies het probleem.

Wil je reageren of heb je tips voor mijn doel 'breaking 100'? Mail dan naar roy.heethaar@golf.nl.